ebib 
Nr 1/2011 (119), Serwisy i usługi informacyjne. Artykuł
 poprzedni artykuł następny artykuł   

 


Lidia Derfert-Wolf
Biblioteka Główna Uniwersytetu Technologiczno-Przyrodniczego w Bydgoszczy
EBIB

Specjalista informacji 2.0? Bibliotekarz dziedzinowy 2.0? Nowa forma przewodników po zasobach - LibGuides


Opublikowany właśnie raport OCLC na temat postrzegania różnych typów bibliotek w Stanach Zjednoczonych dostarcza danych na temat odbiorców informacji, ich zachowań i preferencji w wyszukiwaniu informacji on-line oraz korzystania z bibliotek w 2010 r., w porównaniu z podobnymi badaniami przeprowadzonymi w roku 2005. Z raportu wynika, że 84% osób rozpoczyna szukanie informacji w wyszukiwarkach typu Google (82% w 2005 r.), 3% w Wikipedii i nikt nie zaczyna od bibliotecznych stron WWW (w 2005 r. - 1%). Studenci to samo zadanie realizują w zdecydowanej większości w wyszukiwarkach (83%), choć w mniejszym stopniu niż w 2005 r. (92%) i podobnie jak w 2005 r. żaden z nich nie zaczyna poszukiwań od strony internetowej biblioteki. I choć witryny bibliotek nie stanowią punktu startowego w poszukiwaniach informacji, to są one wykorzystywane przez 1/3 Amerykanów. Ale korzystanie z baz danych on-line pozostaje na poziomie tylko około 16%. W pytaniu o dostępność różnych rodzajów informacji, biblioteki i wyszukiwarki mają podobne wyniki jedynie w zakresie materiałów edukacyjnych. W 2010 r. znacznie więcej studentów (43%) uznało, że informacje ze źródeł bibliotek są bardziej wiarygodne niż z wyszukiwarek (31% w 2005 r.). Ponad 40% studentów przyznało, że nie korzystało przedtem z witryn swoich bibliotek i jedynie 10% studentów stwierdziło, że nie było świadomymi, że takie witryny istnieją. Głównym powodem omijania tych stron jest przekonanie, że inne serwisy zawierają lepsze informacje (23%)[1].

W Polsce żadna instytucja naukowa ani rządowa nie prowadziła podobnych badań na tak szeroką skalę. Na podstawie obserwacji, rozmów i wyrywkowych analiz można jedynie przypuszczać, że wyniki nie odbiegałyby od wyżej opisanych. A z pewnością postrzeganie biblioteki nie odbiega od normy, według której jest to nadal "składnica" książek i materiałów audiowizualnych. Miejska Biblioteka Publiczna w Opolu zleciła niedawno badania, by dowiedzieć się, czego gimnazjaliści i licealiści oczekują od biblioteki. Wybrano tę grupę użytkowników, gdyż to właśnie oni z biblioteki korzystają najrzadziej, a szczególnie nie uczestniczą np. w wystawach i nie szukają w bibliotekach informacji. Okazało się, że […] dla licealistów i gimnazjalistów biblioteka jest póki co miejscem, gdzie wypożycza się książki[2].

W cytowanych badaniach OCLC jedną z częściej zgłaszanych przez użytkowników rekomendacji dla działań bibliotek było reklamowanie swoich usług. Okazało się, że tylko 11% studentów dostrzegało promocję biblioteki i zwróciło uwagę, że najczęściej stosowaną metodą były ulotki i reklamy wewnątrz biblioteki, a z badań wynika, że nie jest to miejsce, gdzie ludzie najczęściej szukają informacji. Inspiracją dla bibliotekarzy w tym zakresie mogą być dane, które w tym samym badaniu mówią o wykorzystaniu kanałów komunikacji w sieci. Okazało się, że 99% studentów używa poczty elektronicznej, 92% serwisów i mediów społecznościowych[3]. Jeśli chodzi o całe społeczeństwa, to z innych badań wynika, że 35% mieszkańców Unii Europejskiej korzysta z serwisów społecznościowych, a odsetek wśród Polaków wynosi 43% (badanie zrealizowano pod koniec roku 2009)[4].

Stare wino w nowej butelce?

Z powyższych rozważań wyłaniają się trzy wątki. Po pierwsze odbiorcy informacji nie szukają ich na stronach internetowych bibliotek, po drugie - powszechnie korzystają z usług sieciowych, w tym narzędzi 2.0, i po trzecie - twierdzą, że biblioteki słabo się reklamują. Jednym z wielu sposobów radzenia sobie z tymi problemami przez bibliotekarzy jest reorganizacja różnych usług zgodnie z oczekiwaniami użytkowników i zgodnie z panującymi trendami technologicznymi. Serwisy będące przedmiotem niniejszego artykułu - "społecznościowe" przewodniki tematyczne, a niekiedy rozbudowane portale informacyjne tworzone z wykorzystaniem narzędzi Web 2.0 - są niczym innym jak rozwiniętą odmianą różnego rodzaju drukowanych i elektronicznych poradników, instrukcji korzystania z biblioteki czy wykazów linków publikowanych na bibliotecznych stronach WWW.

Na wielu witrynach polskich bibliotek znajdziemy polecane linki, najczęściej w postaci prostych wykazów, nie zawsze uzupełnianych choćby krótkimi opisami[5]. W serwisach bibliotek uniwersyteckich niekiedy pojawiają się w postaci rozbudowanych katalogów, z odnośnikami pogrupowanymi według dziedzin (np. biblioteki Uniwersytetu Wrocławskiego czy Uniwersytetu Adama Mickiewicza). Na niewielu stronach znajdziemy listy źródeł elektronicznych, dostępnych zarówno w bibliotece, jak i w sieci, dedykowanych pracownikom i studentom danego wydziału, tak jak to zorganizowano w serwisach bibliotek Politechniki Łódzkiej i Krakowskiej. Wiele bibliotek zamieszcza poradniki typu "jak pisać pracę dyplomową". Pojawiają się obszerniejsze poradniki, np. Pomoc naukowa i nie tylko... na stronie Biblioteki Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego.

Roswitha Poll wymienia subject access na liście głównych tematów i usług na witrynach bibliotek akademickich i stwierdza, że jest to bardzo ważne z punktu widzenia pracowników i studentów różnych kierunków kształcenia i badań. Ponadto do tworzenia serwisów ukierunkowanych na dziedziny wiedzy skłania bibliotekarzy akademickich wielka ilość i zróżnicowanie zasobów elektronicznych[6]. Na witrynach zagranicznych bibliotek akademickich, szczególnie w krajach bardziej zaawansowanych w dostarczaniu różnorodnych usług informacyjnych, do standardów niemal należy tworzenie elektronicznych poradników dla użytkowników poszukujących informacji, przygotowujących prace czy projekty (research guide, subject guide, research subject guide, information guide). Najczęściej są to przewodniki tematyczne, zgodne z reprezentowanymi w danej uczelni kierunkami kształcenia, zawierające odnośniki do rekomendowanych zasobów z danej dziedziny, w tym licencjonowanych oraz publicznie dostępnych. Towarzyszą im zazwyczaj instrukcje dotyczące wyszukiwania informacji, pisania prac, oceny i cytowania źródeł itp. Zawartość większości tych poradników powiela się w różnych bibliotekach, również w Polsce, ale nadal każda ma ambicję budowania np. własnej kolekcji linków, podczas gdy jest to zajęcie nadzwyczaj odpowiedzialne, czasochłonne i wymagające ciągłości.

Tworzenie i utrzymywanie takich poradników w sieci nie jest ujednolicone. Rebecca Jackson i Lorraine J. Pellack zbadały serwisy 112 akademickich bibliotek amerykańskich pod kątem przewodników tematycznych w czterech dziedzinach, gromadząc dane na temat liczby linków na stronie, układu przewodników, rodzajów zasobów, informacji o tych zasobach i liczby niedziałających łączy[7]. Autorzy podkreślają, że przewodniki są ogromnie zróżnicowane pod względem formy, ale powielają informacje, czego nie da się uniknąć. Zauważają, że na stronach głównych bibliotek dość trudno znaleźć informacje o tych serwisach, użytkownicy mogą zatem nawet o nich nie wiedzieć. Wyniki badań pokazały, że wiele pojedynczych bibliotek utrzymuje przewodniki tematyczne dla swoich użytkowników, dublując prace. Należy zgodzić się z autorami wyrażającymi z jednej strony zdziwienie tym faktem, a z drugiej przeświadczenie, że serwisy te będą nadal tworzone, gdyż bibliotekarze widzą w nich wypełnianie swojej misji. Dobrą praktyką w dostarczaniu tego rodzaju usług jest współpraca bibliotek[8].

Omówione wyżej serwisy informacyjne, poza wskazanymi wadami, mają statyczny charakter, tzn. zazwyczaj są tworzone jako strony html, trudne do aktualizowania przez bibliotekarza bez specjalnych umiejętności. Inną istotną wadą jest trudność w docieraniu z tymi usługami do młodego pokolenia użytkowników, głównie studentów, którzy obecnie "bywają on-line" zazwyczaj w serwisach społecznościowych. Lepszym rozwiązaniem - od kilku lat wdrażanym w bibliotekach na świecie - jest tworzenie dynamicznych i interaktywnych witryn, z wykorzystaniem narzędzi Web 2.0. Usługa zostanie tutaj omówiona na przykładzie LibGuides, produktu najpowszechniej stosowanego w bibliotekach. Istnieje również kilka programów typu open source do tworzenia przewodników tematycznych w oparciu o bazy danych, ale nie znajdują one tak szerokiego zastosowania[9].

Funkcje i możliwości LibGuides

Platforma LibGuides - stworzona i dystrybuowana przez firmę Springshare - jest narzędziem do zarządzania i porządkowania treści serwisów bibliotecznych oraz ich rozpowszechniania, przy zastosowaniu aplikacji Web 2.0[10, 11]. Jednym z głównych celów tworzenia LibGuides jest pomoc użytkownikom w odnajdywaniu potrzebnych materiałów (zasobów udostępnianych przez daną bibliotekę oraz publicznie dostępnych w sieci), przekazywanie im informacji na temat nowych źródeł i usług oraz promocja biblioteki w społeczności lokalnej. Innym celem jest umożliwienie bibliotekarzom łatwego publikowania treści wzbogaconych elementami Web 2.0. Na witrynie dostawcy - http://www.springshare.com/libguides/[12] zamieszczono szczegółowy opis wszystkich funkcjonalności LibGuides, film pokazujący obsługę przewodnika, linki do wielu ciekawych publikacji i zastosowań w bibliotekach. Zainteresowani mogą zamówić dostęp do wersji testowej oprogramowania. Materiały przydatne dla twórców poradników LibGuides opracowują również bibliotekarze. Ciekawym przykładem jest serwis biblioteki uniwersyteckiej w Ashland, w którym stworzono multimedialny podręcznik Learn about our LibGuides[13], zawierający podstawowe informacje o LibGuides z przykładami. Zamieszczono w nim objaśnienia praktycznego zastosowania narzędzi Web 2.0, przykładowe statystyki, różne zastosowania platformy oraz prezentacje na temat LibGuides na konferencjach środowiskowych.

LibGuides jest systemem utrzymywanym przez dostawcę, który zapewnia miejsce na serwerze, tworzenie kopii zapasowych itp. Administrator platformy tworzy konta użytkowników (redaktorów) dla bibliotekarzy i aktualizuje udostępnione witryny. Wszystkie LibGuides mają taką samą strukturę: stronę główną i strony tematyczne, w ilości zgodnej z zapotrzebowaniem, od kilku do kilkuset. Bibliotekarze mają do dyspozycji gotowy szablon strony głównej. Jednak interfejs serwisu i podstawowe funkcje mogą być dostosowane do potrzeb i marki danej biblioteki, z możliwością indywidualnej konfiguracji układu witryny przez redaktora. Można dodawać dowolną liczbę elementów witryny (content boxes) o podobnym wyglądzie. Dzięki temu użytkownikom łatwiej korzystać z innych przewodników w tej samej czy innej bibliotece. Korzyści odnoszą również bibliotekarze, którzy mogą czerpać inspiracje z gotowych wzorców innych bibliotek. LibGuides wdrożono w ok. 1900 bibliotekach różnych typów. Wszystkie instytucje, które zakupiły system, tworzą swego rodzaju społeczność udostępniającą sobie wzajemnie szablony i treści interfejsów ok. 140 tys. przewodników, tworzonych przez ok. 29 tys. bibliotekarzy[14].

Strona główna serwisu LibGuides wygląda podobnie jak na witrynie DePauw University Libraries (rys. 1), na której zaprezentowano 397 przewodników według standardowych funkcji:

  • przeglądanie wszystkich przewodników według alfabetu (Browse All 397 Guides),
  • przeglądanie wszystkich przewodników według dziedzin (Browse by Subject) lub nazwisk bibliotekarzy - autorów przewodników (Author),
  • wyszukiwanie w treści wszystkich przewodników (Search All Guides) z możliwością zmiany opcji szukania na katalog biblioteczny (Catalog) albo sieć WWW (Web),
  • nazwy przewodników zaprezentowane jako chmura tagów (Explore our guides by tags),
  • lista rekomendowanych przewodników (Featured Guides) z możliwością zmiany wyświetlania według najpopularniejszych (Popular Guides) albo ostatnio dodanych (Recent Guides),
  • zmieniające się zdjęcia bibliotekarzy zaangażowanych w tworzenie przewodników (Featured Librarian),
  • wbudowana usługa Ask a Librarian.



Rys. 1. Strona główna serwisu LibGuides na przykładzie DePauw University Libraries
Źródło: LibGuides. W: DePauw University Libraries [on-line]. [Dostęp 6.02.2011].
Dostępny w World Wide Web: http://libguides.depauw.edu/.

Oprogramowanie LibGuides dostarcza wiele przydatnych narzędzi i funkcjonalności ułatwiających zarządzanie i wymianę treści, z których najważniejsze to:

  • dodawanie do przewodników linków do ciekawych zasobów z dowolnego miejsca w sieci, dzięki specjalnemu przyciskowi "Dodaj" w przeglądarce,
  • automatyczna kontrola aktualności linków i tworzenie kilka razy w miesiącu wykazów odnośników niedziałających,
  • możliwość przypisywania każdej dodanej treści po kilka tagów i kategorii tematycznych określanych przez bibliotekarza,
  • możliwość zamieszczania okienek do wyszukiwania w katalogach bibliotecznych czy bazach danych prenumerowanych przez daną bibliotekę; integracja z komercyjnymi narzędziami typu lista A-to-Z czy multiwyszukiwanie w zasobach elektronicznych (np. Summon),
  • możliwość zamieszczania obiektów multimedialnych, np. wideo[15], podcastów,
  • obsługa kanałów RSS,
  • tworzenie profilu bibliotekarza odpowiedzialnego za dany przewodnik; profil zazwyczaj zawiera dane kontaktowe, zdjęcie czy grafikę, informacje o innych przewodnikach tworzonych przez tego bibliotekarza,
  • pełna integracja z komunikatorami albo usługami typu czat, zapewniająca stałą interakcję między bibliotekarzem a użytkownikiem,
  • integracja z serwisami społecznościowymi, np. Facebook[16], Twitter, Delicious
  • ,
  • możliwość zamieszczania wybranych elementów LibGuides na blogach albo innych witrynach, np. biblioteki, uczelni, modułów szkoleniowych e-learning; może to być dostęp do wybranych treści przewodnika czy wyszukiwanie w katalogu biblioteki,
  • funkcje dostępne dla użytkowników, np. tagowanie, komentowanie i ocenianie elementów przewodnika albo zamieszczanych w nim zasobów, subskrybowanie wybranych treści,
  • możliwość zamieszczenia ankiety,
  • wieloaspektowe statystyki - liczby odwiedzin poszczególnych przewodników, statystyki wykorzystania określonych linków czy dokumentów; możliwość zamieszczenia skryptów innych serwisów analizujących statystyki, np. Google Analytics.

Zastosowania platformy LibGuides

Platforma LibGuides została zaprojektowana głównie do tworzenia kolekcji przewodników tematycznych. Jednak jej zalety, a głównie łatwość zarządzania treściami, pozwalają na wykorzystanie systemu do innych celów, zależnie od potrzeb instytucji oraz inwencji bibliotekarzy. Należy tu dodać, że serwis jest przeznaczony zarówno dla bibliotek akademickich, jak i publicznych, szkolnych czy specjalistycznych.

Wyżej wspomniano już, że LibGuides generalnie składają się ze strony głównej oraz podstron (właściwych przewodników, poradników) tematycznych albo innych. Przykład typowego poradnika tematycznego zaprezentowano na rysunku 2. Jest to zbiór źródeł i pomocy dla studiujących informatykę. Przydatne źródła zostały w przewodniku podzielone na książki (zakładka Find Books), artykuły (zakładka Find Articles) oraz zasoby sieciowe (zakładka Web Resources). Ponadto prezentowane są aktualności oraz dostępne standardowe funkcje, np. RSS, profil bibliotekarza, ankieta oraz czat. Tak skonstruowany przewodnik może również służyć nauczycielom akademickim jako materiał wspomagający realizację zajęć danej tematyki. Podobne serwisy tematyczne są tworzone na bardzo zróżnicowanym poziomie szczegółowości. Niektóre biblioteki tworzą kilka przewodników ogólnych dla prezentowanych w uczelni kierunków kształcenia. Inne tworzą dla danej dziedziny wiele serwisów, np. z zakresu historii pojawiają się przewodniki poświęcone różnym epokom, postaciom.



Rys. 2. Przewodnik tematyczny z zakresu informatyki w serwisie bibliotecznym
Źródło: Computer Science & Information Systems. W: Pace University, LibGuides [on-line]. [Dostęp 6.02.2011].
Dostępny w World Wide Web: http://libguides.pace.edu/computerscience.

Poniżej przedstawiono inny tematyczny przewodnik - przygotowany specjalnie jako pomoc do realizacji zajęć z analizy ekonomicznej w jednej z uczelni w Singapurze (rys. 3). Przewodnik zawiera opis kursu oraz pogrupowane informacje na temat zasobów bibliotecznych oraz sieciowych z danej dziedziny.



Rys. 3. Przewodnik tematyczny dla kursu z analizy ekonomicznej w Singapore Management University
Źródło: Economic Analysis. W: Li Ka Shing Library [on-line]. [Dostęp 6.02.2011].
Dostępny w World Wide Web: http://researchguides.smu.edu.sg/econanalysis.

LibGuides są wykorzystywane do tworzenia poradników tematycznych również w bibliotekach publicznych. Na rysunku 4 przedstawiono przykład serwisu dotyczącego genealogii, w którym materiały podzielono na źródła ogólne, lokalne oraz sieciowe. W zasobach ogólnych znajdujemy między innymi linki do genealogicznych baz danych w tamtejszej bibliotece, opisy polecanych książek oraz odnośniki do stron internetowych rekomendowanych przez bibliotekarza.



Rys. 4. Przewodnik na temat genealogii w bibliotece publicznej w hrabstwie Mesa (USA)
Źródło: Research and Subject Guides - Genealogy. W: Mesa County Libraries [on-line]. [Dostęp 6.02.2011].
Dostępny w World Wide Web: http://researchhelp.mcpld.org/genealogy.

Swego rodzaju poradnikiem tematycznym jest serwis przedstawiony na rysunku 5 - "brama" do wiedzy na temat szukania i wykorzystywania plików graficznych. I chociaż mamy tu informacje o bazach danych i czasopismach genealogicznych dostępnych w bibliotece uniwersyteckiej w Illinois, to pozostałe treści mogą być przydatne dla wszystkich zainteresowanych grafiką w sieci. Szczególnie interesujące są porady zawarte w dziale Using images, gdzie zamieszczono np. style cytowania materiałów graficznych.



Rys. 5. Poradnik wyszukiwania plików graficznych
Źródło: Finding and Using Image. W: University of Illinois Library [on-line]. [Dostęp 6.02.2011].
Dostępny w World Wide Web: http://uiuc.libguides.com/images.

Innym przykładem zastosowania LibGuides mogą być materiały do szeroko rozumianej dydaktyki bibliotecznej, w tym poradniki korzystania z różnych usług bibliotecznych, wyszukiwania i korzystania z informacji (rys. 6) czy materiały przydatne do realizacji bardziej zaawansowanych szkoleń bibliotecznych, np. na temat praw autorskich (rys. 7).



Rys. 6. Poradnik korzystania ze źródeł bibliotecznych i sieciowych w bibliotece University of California
Źródło: Research Support - Academic Mentors. W: UCLA Library [on-line]. [Dostęp 6.02.2011].
Dostępny w World Wide Web: http://guides.library.ucla.edu/content.php?pid=70339&sid=521031.



Rys. 7. Poradnik na temat praw autorskich w bibliotece Iowa State University
Źródło: Understanding Copyright: Information Literacy Guide. W: Iowa State University - Library Guides [on-line]. [Dostęp 6.02.2011].
Dostępny w World Wide Web: http://instr.iastate.libguides.com/content.php?pid=7985&sid=50836.

Szablony i funkcje LibGuides mogą też być wykorzystywane przez biblioteki do tworzenia serwisów intranetowych, do lepszej komunikacji wewnątrz biblioteki, a nawet tworzenia witryn bibliotecznych (rys. 7). Pośród innych zastosowań znaleźć można unikalne serwisy, szczególnie w bibliotekach publicznych, np. witryny klubów dyskusyjnych, witryny na temat aktualnych wydarzeń czy powszechnie dyskutowanych zagadnień, serwisy poświęcone zainteresowaniom i hobby użytkowników.



Rys. 8. Witryna biblioteczna Eugene M. and Christine E.
Lynn Library stworzona na platformie LibGuides
Źródło: Eugene M. and Christine E. Lynn Library. W: Lynn University [on-line]. [Dostęp 6.02.2011].
Dostępny w World Wide Web:
http://lynn-library.libguides.com/home.

Podsumowanie

Zastosowanie rozwiązań typu LibGuides nie doczekało się jeszcze bogatej literatury, a szczególnie badań wykorzystania i opinii odbiorców. Mimo to bibliotekarze wierzą, że dzięki korzystaniu z przewodników użytkownicy doskonalą swoje umiejętności informacyjne oraz zyskują szybki dostęp do wiarygodnych zasobów, w tym sieciowych. Poza tym większość bibliotekarzy przyznaje, że LibGuides są stosunkowo łatwe do tworzenia i utrzymania[17]. Zaletą platformy jest też możliwość dzielenia się wiedzą i jej współtworzenie z innymi bibliotekarzami poprzez LibGuides Community System. Jednak za najważniejsze korzyści wynikające ze stosowania narzędzi typu LibGuides należy uznać polepszenie i uatrakcyjnienie kanałów komunikowania z użytkownikami, którzy otrzymują dodatkowe informacje, nie tylko na witrynie bibliotecznej, lecz także w tych miejscach, w których najczęściej przebywają w sieci, np. w Facebooku. Tym sposobem biblioteka dociera też do innych potencjalnych użytkowników, promując szerzej swoje zasoby i usługi, co w efekcie może doprowadzić do wzrostu ich wykorzystania.

Przypisy

[1] Perceptions of Libraries, 2010 : Context and Community [on-line]. Dublin, Ohio USA : OCLC Online Computer Library Center, Inc., 2011 [Dostęp 6.02.2011]. Dostępny w World Wide Web: http://www.oclc.org/reports/2010perceptions/2010perceptions_all.pdf.

[2] ŻBIKOWSKA, I. Czego gimnazjaliści oczekują od biblioteki - badania. W: Gazeta.pl Opole [on-line] 20.01.2011 [Dostęp 6.02.2011]. Dostępny w World Wide Web: http://opole.gazeta.pl/opole/1,35114,8980979,Czego_gimnazjalisci_oczekuja_od_biblioteki___badania.html.

[3] Perceptions of Libraries, 2010 : Context and Community, dz. cyt.

[4] Popularność serwisów społecznościowych w Europie. W: InternetStats.pl [on-line] 18.10.2010 [Dostęp 6.02.2011]. Dostępny w World Wide Web: http://www.internetstats.pl/index.php/2010/10/popularnosc-serwisow-spolecznosciowych-w-europie/.

[5] W polskiej literaturze brak dogłębnej analizy witryn bibliotek akademickich pod kątem wykazów przydatnych linków. Arkadiusz Pulikowski przebadał pod tym kątem serwisy bibliotek publicznych i wykazał, że na 181 witryn posiadających odsyłacze do zasobów internetowych 7% posiadało opisy do odsyłaczy, a 57% dzieliło linki na podkategorie. Przeważająca większość wykazów linków charakteryzuje się przypadkowością doboru, znikomą obecnością bibliotek cyfrowych, czasopism elektronicznych, słowników, encyklopedii, map, baz teleadresowych. Odsyłacze przeznaczone dla bibliotekarzy często znajdują się na początku listy, choć użytkownikom nie na wiele mogą się przydać. Zob.: PULIKOWSKI, A. Odsyłacze do zasobów internetowych na stronach www polskich bibliotek publicznych. Funkcje, rodzaje i dopasowanie do potrzeb użytkowników. W: Kocójowa M. (red.), Biblioteka - klucz do sukcesu użytkowników (ePublikacje Instytutu Informacji Naukowej i Bibliotekoznawstwa, nr 5) [on-line]. 2008 [Dostęp 6.02.2011]. Dostępny w World Wide Web: http://eprints.rclis.org/bitstream/10760/14334/1/pulikowski-n.pdf.

[6] POLL, R. Evaluating the library website: statistics and quality measures. W: World Library and Information Congress: 73rd IFLA General Conference and Council [on-line]. Durban, South Africa, 19-23 August 2007 [Dostęp 6.02.2011]. Dostępny w World Wide Web: http://archive.ifla.org/IV/ifla73/papers/074-Poll-en.pdf.

[7] JACKSON, R., PELLACK, L. J. Internet Subject Guides in Academic Libraries. An Analysis of Contents, Practices, and Opinions. Reference & User Services Quarterly 2004, vol. 43, no. 4, s. 327-335.

[8] O współpracy w tworzeniu bazy odsyłaczy do zasobów z zakresu nauk technicznych BazTOL, podjętej przez 21 polskich bibliotek zrzeszonych w Konsorcjum BazTech, pisze w niniejszym numerze Biuletynu EBIB Joanna Pomianowicz. Zob. POMIANOWICZ, J. Portal BazTOL "Polskie zasoby sieciowe z zakresu nauk technicznych" - tworzony we współpracy bibliotek. W: Biuletyn EBIB [on-line]. 2011, nr 1 (119) [Dostęp 6.02.2011]. Dostępny w World Wide Web: /2011/119/a.php?pomianowicz.

[9] CORRIDO, E. M., FREDERICK, K. A. Free and Open Source Options for Creating Database-Driven Subject Guides. W: Code4Lib Journal [on-line]. Issue 2, 2008 [Dostęp 6.02.2011]. Dostępny w World Wide Web: http://journal.code4lib.org/articles/47#21.

[10] GALLAGHER, E. University Libguides: Web 2.0 Applications and Possibilities. W: Class Wiki for LIS 5313 (Digital Media: Concepts & Production) [on-line]. 22.11.2009 [Dostęp 6.02.2011]. Dostępny w World Wide Web: http://lis5313.ci.fsu.edu/wiki/index.php/University_Libguides:_Web_2.0_Applications_and_Possibilities.

[11] BUSHHOUSEN, E. LibGuides. W: Journal of the Medical Library Association [on-line]. 2009, 97 (1) [Dostęp 6.02.2011], s. 65-67. Dostępny w World Wide Web: http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2605035/.

[12] Wszystkie odesłania w tekście do stron internetowych przedstawiają wersję aktualną w dn. 6.02.2011 r.

[13] Learn about our LibGuides. W: Ashland University Library [on-line]. [Dostęp 6.02.2011]. Dostępny w World Wide Web: http://libguides.ashland.edu/libguideshowto.

[14] Springshare - LibGuides Community [on-line] [Dostęp 6.02.2011]. Dostępny w World Wide Web: http://libguides.com/community.php.

[15] W niektórych bibliotekach tworzone są przewodniki zawierające wyłącznie nagrania wideo. Są to głównie filmy instruktażowe na temat korzystania z biblioteki, zbiorów, wyszukiwania itp. Takie rozwiązanie zastosowano w bibliotece Massachusetts Institute of Technology, gdzie wśród różnych przewodników (Guides) znaleźć można Video Tutorials http://libguides.mit.edu/video.

[16] Każdy użytkownik Facebooka może pobrać aplikację LibGuides i wybrać sobie dowolne przewodniki z listy, np. LibGuides swojej biblioteki. Instrukcję postępowania zamiesza się na witrynach przewodników, np. biblioteki College of Charleston: http://www.cofc.edu/library/connect/plugins/libguidefacebook.php.

[17] GALLAGHER, E., dz. cyt.

 Początek strony



Specjalista informacji 2.0? Bibliotekarz dziedzinowy 2.0? Nowa forma przewodników po zasobach - LibGuides / Lidia Derfert-Wolf blog comments powered by Disqus